Moda na pustynnym wybiegu

Gdzieś tam, na czarnym lądzie, w miejscu, gdzie niemalże kończy się kontynent afrykański, moda rządzi się swoimi prawami. W Namibii kobieta zakładając sukienkę sprzed ponad 100 lat, wciąż będzie uchodziła za stylową. I to nie sukienkę z trawy, kokosa, czy innych wyrobów natury, jak moglibyśmy sobie wyobrażać, lecz prawdziwą suknię wiktoriańską, którą niegdyś Niemki nosiły na salonach. Jak to możliwe, ze w temperaturze blisko 40 stopni panie z ludu Herero noszą długie rękawy i halki? Nawiązuje to do tradycji, ale też do cierpień, które tamtejsza ludność doznała za sprawą kolonizatorów.

Herero_ladies
Autor: Hans Hillewaert, CC BY-SA 4.0

Żeby stać się kobietą

Nie obrzezanie, z którym walczy Waris Dirie, nie pierwsza miesiączka, która jest tak charakterystyczna dla mieszkanek Europy, lecz pierwsza suknia Herero świadczy o staniu się kobietą. Młode dziewczyny należące do ludu niecierpliwie czekają na swoją kreację. Nie może doczekać się jej także dwunastoletnia Pahaje mieszkająca we wsi Otjomuise, nieopodal stolicy Namibii – Windhoek. Według tradycji pierwsza sukienka ludu Herero powinna być ręcznie robiona i szyta na miarę – czyli namibijskie haute couture, nie ma mowy o prêt-à-porter. Pahaje wybiera się do fabryki tkanin wraz z rodziną, aby wybrać materiał na swoją pierwszą kreację. W oczy rzuca się jej różowy kolor, dobiera do niego złote ozdoby. Następnie wszystko zostawia u krawcowej i za parę dni może odebrać swoją piękną kreację.

sewing-1229711_1280

Windhoek Fashion Week – prezentuje najstarsze trendy

Paryż, Mediolan, Londyn – to trzy światowe stolicy mody, z którymi kojarzy się Fashion Week. Jednak, tak jak my mamy swój w Krakowie – Cracow Fashion Week, tak mieszkańcy Namibii tworzą swój własny w stolicy afrykańskiego państwa – Windhoek Fashion Week. Nawet jeśli byłeś/aś i widziałeś/aś jeden z tych eventów w Europie, w stolicy Namibii zobaczysz zupełnie inne podejście kobiet, a także samych modelek. Stroje prezentowane na wybiegu nie tylko stają się nowocześniejszą wersją tradycyjnych wiktoriańskich sukni związanych z kulturą tamtejszej ludności, te kreacje to definicja silnych kobiet, określenie ich przynależności oraz tego kim naprawdę są.

African_students_marching_6
Autor: Mahyar Sheykhi , CC BY-SA 4.0

XIX- wieczna kolorowa suknia

dolls-864744_1280

Suknie „nie z tej epoki” to dziś strój ludowy Herero, który pozornie najczęściej noszony jest przez starsze kobiety. W sercach młodych reprezentantek rdzennych mieszkańców suknia to coś ważnego, coś co czyni ją przynależną do ludu. Pokazuje to choćby atmosfera podczas Windhoek Fashion Week, kiedy młoda Vaara była podekscytowana ubraniem bordowej, świecącej sukni, nawiązującej do tradycji. Młode dziewczyny, takie jak Vaara, które chcą iść z duchem czasu, a moda to ich pasja, również pamiętają o swojej kulturze i cieszą się, że dzięki nowym rozwiązaniom mogą łączyć tradycję z nowoczesnością – umożliwia im to Fashion Week poświęcony modernizacji sukni Herero.

DV_Vb3qX0AEp82Y
Modelka Vaara, Style out of there Namibia: The Trauma & Triumph Of Herero Dresses, realizacja: Connie Wang, Refinery 29, źródło:https://web.facebook.com/StyleOutThere/videos/1712127422183455/

Tradycyjna suknia Herero to wiktoriańska suknia składająca się z ogromnej krynoliny, kilku halek, kapelusza w kształcie rogów krowich wykonanego ze zwiniętych tkanin, zwanego otjikayiva.

Herero_woman
Autor: Robur.q , CC BY-SA 4.0

Krowie rogi czy suknia balowa?

herero-700834_960_720

Dlaczego Herero w swoim tradycyjnym stroju zawarli krowie rogi? Są oni dumnym narodem rolniczym. Miarą ich zamożności jest liczba posiadanych krów, stąd czepiec podkreślający ważność bydła w ich kulturze, noszony w połączeniu z wiktoriańską suknią. Dla ludności Herero człowiek bez zwierząt jest nikim. Młode dziewczyny, także modelka Vaara, która występuje na Fashion Week, wychowywane są w tej kulturze. Opowiadają, że ich życie opiera się na tradycjach i prowadzeniu stada. Kultywowanie obyczajów i przekazywanie wartości to najważniejszy element życia ludności Herero.

Ubieramy strój naszego oprawcy

Tradycyjne suknie Herero pochodzą z XIX wieku. Stroje są naprawdę wyjątkowe, jednak najciekawsze jest ich pochodzenie. Kiedy niemieccy kolonizatorzy przybyli na tereny Namibii pod koniec dziewiętnastego stulecia, stwierdzili, że nagość nie przystoi i zaszczepili w kobietach z ludu Herero chęć noszenia wiktoriańskich sukni. Takie kreacje nosiły żony niemieckich misjonarzy, tutejsze kobiety wręcz same chciały je naśladować i cywilizować się dlatego przejęły specyficzną modę od pań z Europy, która dziś jest wciąż żywa w Namibii.

woman-457846_1920

Najbardziej interesujące jest to, że suknie wiktoriańskie, noszone przez lud Herero, to celebrowany strój oprawcy. Kiedy Niemcy pojawili się na tych terenach, prowadzili eksterminacyjną politykę. Przeprowadzili ludobójstwo na szeroką skalę, w wyniku którego szacuje się, że zginęło ok 75 % rdzennych mieszkańców namibijskich plemion. Lud Herero wciąż pamięta o tych wydarzeniach i historii, która jest wpisana w życie każdego członka społeczności.

Moda męska w Namibii

Ciekawostką jest fakt, że także mężczyźni z plemienia Herero zapożyczali stroje wrogów. W czasach kolonializmu, ludność rdzenna wszczęła powstanie. Działo się tak, że męscy przedstawiciele ludu ściągali mundury z zabitych Niemców, zakładali je i nosili z dumą. Miało to znaczenie symboliczne – noszenie stroju przeciwnika miało przenieść moc na nowego użytkownika ubrania. Dziś istnieje także w stroju męskim nawiązanie do tego zjawiska – ubiór tubylców ma charakter paramilitarny i przypomina europejskie mundury. Jednak zasadnicza różnica w wykorzystaniu tych strojów pomiędzy mężczyznami a kobietami, polega na tym, że ubrania męskie są przeznaczone na różne oficjalne okazje, natomiast kobiety z ludu Herero noszą wiktoriańskie suknie także na co dzień.

Nie przystoi nagość – ale czy na pewno?

namibia-495697_1920

Lud Herero jest blisko powiązany z Himba – innym plemieniem mieszkającym w Namibii – łączy ich m.in. wspólny język. Jednak o ile język jest ten sam, tradycyjne stroje skrajnie się różnią. Warto wiedzieć, że największy kontrast tworzą długie rękawy, halki i egzotyczne suknie kobiet Herero oraz mieniąca się na pomarańczowo w afrykańskim słońcu skóra kobiet Himba.

Niebywale jak bardzo różnią się stroje Herero i Himba. Kobiety z tego drugiego plemienia noszą dużo ciężkiej biżuterii – ogromne naszyjniki, pasy, bransolety na kostkach, zazwyczaj wykonane z metalu i skóry. To, ile ozdób ma dana kobieta, wyznacza jej status mężatki oraz ilość dzieci. Jeśli chodzi o małżeństwo – kiedy wychodzą za mąż dostają białą muszlę od matki, którą noszą na piersiach – jest to symbol płodności.

Panie z ludu Himba codziennie dużo czasu poświęcają zabiegom upiększającym.  Możemy pomyśleć – to tak jak my tutaj w Europie. Herero zapożyczyły suknie, a Himba pielęgnację i dbanie o urodę. Jest trochę w tym podobieństwa, jednak kosmetyki nieco się różną. Namibijskie kobiety z ludu Himba na włosy i skórę nanoszą otjize, mieszankę masła, popiołu, roślin i ceglastej ochry, naturalnego pigmentu z hematytu. Jest to tłusta mieszanka, której zadaniem jest nie tylko dbanie o skórę z punktu kosmetycznego, lecz także ochrona przed słońcem i insektami.

himba-2011398_960_720

Fryzura to już osobna bajka. Warkoczyki zdobią całą głowę, które naciera się popiołem i smaruje ochrą. Na końcach przyczepia się pęczki czarnej wełny, które efektownie odcinają się od reszty czerwonej fryzury. Naturalne szampony? A może czerwona farba? Jest to pewien rodzaj mody, jednak ma to głównie podłoże kulturowe. Czeszą się tak kobiety dojrzałe. W tradycjach ludu Himba duże znaczenie ma małżeństwo. Dziewczynkom, które nie są jeszcze gotowe do poślubienia mężczyzny, zaplata się jeden lub dwa grube warkocze, zaczesywane na twarz.

Himba czy Herero?

Herero_lady_(6)
Autor: Ji-Elle, CC BY-SA 4.0

namibia-495704_1920

Które z nich ma rację? Cóż, pomimo charakterystycznego ubioru każdego z plemion, Herero i Himba mają wspólne korzenie. Ludy zamieszkiwały te same ziemie, mają też wspólną historię, razem zmagały się z niemieckimi kolonizatorami – są blisko powiązane ze sobą. Aż trudno uwierzyć, patrząc na przedstawicielki obu plemion, jednak historii nie da się oszukać. Czy my zawsze wyglądamy tak samo jak inni członkowie naszej rodziny? Bywa, że siostry są jak dwie krople wody, ale jest też tak, że mogą być całkiem różne, mimo, że ten sam ojciec. Herero i Himba pomimo kulturowych różnic dogadują się, są wręcz przykładem różnorodności na tym terenie, która potrafi ze sobą żyć. Mają swoje tradycje, swoje charakterystyczne stroje, własną modę i styl, którym się kierują, a każda z nich jest innym kwiatem na pustynnym wybiegu – moda przecież kocha łączenie wielu trendów. 🙂

ML

Reklamy

3 myśli na temat “Moda na pustynnym wybiegu

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s